Hà Nội (TTXVN) - Theo Thứ trưởng Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội Nguyễn Lương Trào, để chủ động hội nhập kinh tế quốc tế, đặc biệt là trước ngưỡng cửa gia nhập WTO, Việt Nam cần phải nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, bởi đây chính là yếu tố quyết định đến khả năng cạnh tranh của nền kinh tế.
Trả lời phỏng vấn của phóng viên TTXVN, Thứ trưởng Nguyễn Lương Trào nhận xét, cùng với việc gia tăng thương mại và đầu tư, việc gia nhập WTO sẽ mở rộng cơ hội việc làm cho lao động trong khu vực có vốn đầu tư nước ngoài, khu vực sản xuất và chế biến hàng xuất khẩu, khu vực có mức tăng trưởng cao của nền kinh tế như ngân hàng, tài chính, viễn thông, du lịch; và khu vực các doanh nghiệp vừa và nhỏ.
Bên cạnh đó, môi trường cạnh tranh của nền kinh tế hội nhập sẽ kích thích sự phát triển của khoa học và công nghệ, do vậy sẽ có đòi hỏi cao hơn đối với đội ngũ lao động. Đây cũng chính là động lực cho sự phát triển nguồn nhân lực của Việt Nam, vì người lao động sẽ có cơ hội tiếp xúc với các phương pháp quản lý tiến tiến của thế giới, được nâng cao khả năng về tay nghề, năng lực quản lý và tác phong làm việc hiện đại.
Thứ trưởng nêu lên một trong những thế mạnh của Việt Nam trong hội nhập kinh tế quốc tế là ở lực lượng lao động trẻ và giá nhân công rẻ. Tuy nhiên, ông cũng nói rằng nếu chỉ dừng lại ở yếu tố lao động rẻ thì sẽ không thể biến thế mạnh đó thành cơ hội, bởi nhiều quốc gia khác cũng đang sẵn sàng cạnh tranh bằng yếu tố này. Ngoài ra, yếu tố lao động rẻ chỉ có lợi thế đối với những ngành kinh tế sử dụng nhiều lao động, không là lợi thế đối với những ngành kinh tế sử dụng công nghệ cao hoặc ngành sử dụng nhiều vốn.
Do vậy, theo ông Trào, có 3 yếu tố cần phải nỗ lực không ngừng để cải thiện chất lượng lực lượng lao động của Việt Nam: đó là nâng cao trình độ chuyên môn, tay nghề và kỹ năng hành nghề; chú trọng bồi dưỡng, giáo dục tinh thần chấp hành kỷ luật, hiểu biết pháp luật và ý thức hành động theo luật pháp của người lao động; giáo dục nâng cao nhận thức về văn hoá ứng xử trong công việc, xây dựng tác phong làm việc hiện đại và chuyên nghiệp.
Điều này đòi hỏi phải có sự nỗ lực của tất cả các bên bao gồm các cơ sở giáo dục, dạy nghề, hướng nghiệp, các doanh nghiệp và đặc biệt là của bản thân người lao động. Về chiến lược đào tạo nguồn nhân lực, một mặt tiếp tục đào tạo cho những ngành sử dụng nhiều lao động, mặt khác đầu tư phát triển nguồn nhân lực đáp ứng cho những ngành công nghệ cao.
Về tác động của việc Việt Nam gia nhập WTO trong công tác xóa đói giảm nghèo, Thứ trưởng Nguyễn Lương Trào cho rằng, hội nhập kinh tế quốc tế nói chung và gia nhập WTO cũng sẽ tác động tích cực đến giảm nghèo. Trước hết, việc gia tăng các hoạt động thương mại và đầu tư sẽ thúc đẩy kinh tế tăng trưởng, tạo ra nhiều cơ hội việc làm cho người nghèo, nhất là ở khu vực doanh nghiệp vừa và nhỏ. Sự tăng trưởng của kinh tế, thương mại và đầu tư do tác động của hội nhập cũng sẽ làm tăng nguồn lực tích luỹ từ nền kinh tế và tạo nên môi trường kinh tế năng động hơn cho các hoạt động giảm nghèo.
Tuy nhiên, ông Trào cảnh báo, hội nhập kinh tế quốc tế cũng sẽ dẫn đến khả năng gia tăng về khoảng cách thu nhập và mức sống giữa các tầng lớp dân cư; một bộ phận người lao động đang làm việc ở các doanh nghiệp mà khả năng cạnh tranh kém sẽ mất việc làm và bổ sung vào đội ngũ người nghèo.
Để đảm bảo cho người nghèo cũng được hưởng lợi từ quá trình hội nhập, Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội đang có kế hoạch trình Chính phủ việc xây dựng và hoàn thiện hệ thống an sinh xã hội theo hướng mở rộng đối tượng tham gia bảo hiểm để hỗ trợ đối tượng yếu thế, lao động bị mất việc làm sớm kiếm được việc làm mới.
Bên cạnh đó, Bộ sẽ chú trọng phát triển những ngành sử dụng nhiều lao động để thu hút lao động giản đơn, lao động trẻ, lao động vùng nông thôn; tiếp tục đẩy mạnh các chương trình đầu tư vào vùng sâu, vùng xa, vùng dân tộc ít người để những vùng này cùng phát triển, tránh việc tập trung đầu tư quá nhiều vào những vùng kinh tế phát triển; tăng cường các chính sách xã hội đối với các đối tượng có hoàn cảnh khó khăn để mở rộng cơ hội và tăng cường năng lực phát triển đối với các đối tượng này, từng bước giảm hoặc kiềm chế tốc độ tăng khoảng cách giàu nghèo trong xã hội./. |