Hà Nội (TTXVN) - Một làn sóng các doanh nghiệp lữ hành 100% vốn đầu tư nước ngoài, được dự báo là sẽ ồ ạt thâm nhập vào Việt Nam sau khi Việt Nam trở thành thành viên Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO), đang đặt các doanh nghiệp kinh doanh lữ hành Việt Nam, vốn được bảo hộ khá chắc chắn, trước những thách thức rất lớn.

Thị phần bị san sẻ, cạnh tranh quyết liệt  

“Gia nhập WTO nghĩa là thị trường được mở rộng. Tính chuyên nghiệp và sức cạnh tranh sẽ đòi hỏi rất cao đối với tất cả các doanh nghiệp. Thách thức rất nhiều bởi chúng ta làm du lịch sau các nước khác, sản phẩm chưa nhiều, cơ sở hạ tầng chưa phát triển, thông tin ra bên ngoài còn rất hạn chế. Ông Nguyễn Phú Đức, Phó Tổng cục Trưởng Tổng cục Du lịch nói.

Hiện nay việc Nhà nước không cho phép các doanh nghiệp lữ hành nước ngoài đặt chi nhánh tại Việt Nam hoặc thành lập doanh nghiệp lữ hành có 100% vốn nước ngoài tại Việt Nam được coi là một “hàng rào bảo hộ” khá chắc chắn cho các doanh nghiệp lữ hành nội địa từ lâu nay. Chính vì vậy, điều khiến các doanh nghiệp lữ hành trong nước lo ngại nhất hiện nay là khả năng cạnh tranh khi bước vào “sân chơi” đầy cam go thử thách như WTO.

Nhiều doanh nghiệp du lịch trong nước thừa nhận đang gặp nhiều khó khăn, nhất là về cơ sở hạ tầng và tiềm lực vốn. Hầu hết trong số 10.400 doanh nghiệp lữ hành Việt Nam hiện nay cho biết cơ sở hạ tầng của họ quá thiếu và yếu, vốn đầu tư thấp và trình độ chuyên môn của nhân viên chưa cao. Chính những điểm yếu này sẽ làm giảm sức cạnh tranh của các doanh nghiệp lữ hành nội địa khi phải cạnh tranh với các tập đoàn lữ hành quốc tế chuyên nghiệp đến từ những nước đã có “công nghệ du lịch”.

Phó Giám đốc Công ty Du lịch Thế Hệ Trẻ, ông Trần Thế Dũng, khẳng định tình hình đang rất “cấp bách” đối với các doanh nghiệp du lịch khi mà thời điểm gia nhập WTO cũng đồng nghĩa với việc phát sinh nhiều sự cạnh tranh khốc liệt giữa các hãng lữ hành với nhau.

"Gia nhập WTO nghĩa là thị trường được mở rộng. Tính chuyên nghiệp và sức cạnh tranh sẽ đòi hỏi rất cao đối với tất cả các doanh nghiệp. Thách thức rất nhiều bởi chúng ta làm du lịch sau các nước khác, sản phẩm chưa nhiều, cơ sở hạ tầng chưa phát triển, thông tin ra bên ngoài còn rất hạn chế".

Các doanh nghiệp nước ngoài sẽ được trực tiếp khai thác và đưa khách vào Việt Nam, thay vì phải hợp doanh với doanh nghiệp trong nước như trước kia. Trong khi đó, các doanh nghiệp nước ngoài lại có nhiều lợi thế hơn hẳn về vốn, hệ thống tổ chức chuyên nghiệp và mạng lưới đối tác (khách sạn, hãng máy bay, khu du lịch) mang tính chất toàn cầu nên giá dịch vụ sẽ thấp hơn rất nhiều so với giá của các doanh nghiệp nội địa.

Ông Trương Nam Thắng, Giám đốc chi nhánh Công ty liên doanh dịch vụ du lịch OSC-SMI tại Hà Nội, cũng nhận định: “Sẽ là khó cho các doanh nghiệp Việt Nam vì thời gian qua nguồn khách chủ yếu là từ các đối tác nước ngoài chứ doanh nghiệp chưa thể tự khai thác được. Vì vậy, khi hàng rào bảo hộ bị dỡ bỏ, sớm muộn gì doanh nghiệp trong nước cũng bị đối tác nước ngoài bỏ rơi”.

Một số doanh nghiệp lữ hành nhận định khi bước chân vào thị trường mới, thông thường các doanh nghiệp nước ngoài hay áp dụng chiến lược khuyến mại, giảm giá để thu hút thị phần. Chưa kể, các doanh nghiệp nước ngoài cũng có thể dùng chiêu bài "cạnh tranh chất xám”, thông quan những chế độ lương bổng ưu đãi để thu hút không ít các nhà quản lý, điều hành, hướng dẫn viên giỏi của Việt Nam và từ đó khiến các doanh nghiệp nội địa suy giảm thế mạnh.

Doanh nghiệp tự cứu mình

Trước tình hình trên, nhiều doanh nghiệp lữ hành trong nước đang chủ động chuẩn bị cho mình một chiến lược nâng cao tính cạnh tranh.

Giám đốc Công ty lữ hành Hanoitourist Phùng Quang Thắng cho rằng cần phải xây dựng song song hai thương hiệu mạnh dành cho hai đối tượng là khách trong nước và khách nước ngoài. “Trước tiên, công ty tôi sẽ chú trọng đến khách trong nước - đối tượng mà các doanh nghiệp lữ hành nước ngoài không được phép kinh doanh. Song song đó, chúng tôi thiết lập quan hệ với những thị trường cung cấp nhiều du khách nước ngoài đến Việt Nam và chính những đối tác du lịch này sẽ giúp công ty chủ động nguồn khách của chính mình”, ông Thắng tiết lộ.

Mở rộng ra nước ngoài cũng là một trong những chiến lược mà các công ty lữ hành trong nước lựa chọn để chuẩn bị cho thời kỳ hội nhập.

Giám đốc Công ty dịch vụ lữ hành Saigontourist Võ Anh Tài cho biết ngoài việc phát triển trang web để thu hút khách lẻ, Công ty còn có kế hoạch phát triển mạnh hệ thống đại diện ở nước ngoài. Ngoài hệ thống đại diện của Tổng Công ty, Saigontourist sẽ có thêm nhiều văn phòng đại diện riêng phục vụ hoạt động lữ hành tại một số thị trường trọng điểm như châu Âu, Bắc Mỹ và đặc biệt là khu vực Đông Dương.

Vietravel cũng đang thực hiện kế hoạch mở rộng thị trường nước ngoài, trong đó tập trung vào thị trường Đông Nam Á với việc xây dựng các đại diện tại khu vực thông qua liên kết với các đối tác và  mua lại những công ty lữ hành ở nước sở tại.

Dù mỗi doanh nghiệp đều có một chiến lược phát triển riêng để tồn tại trong hội nhập nhưng theo khuyến cáo của ông Nguyễn Quang Lân, Giám đốc Sở Du lịch Hà Nội, các doanh nghiệp cần liên kết với nhau để có thể đứng vững trên thị trường nội địa.

Phó Tổng cục Trưởng Tổng cục Du lịch Nguyễn Phú Đức cũng nhấn mạnh các doanh nghiệp lữ hành Việt Nam cần khai thác thật nhanh và mạnh những lợi thế đang có, bao gồm sự hiểu biết sâu sắc về du lịch Việt Nam, quan hệ trong cộng đồng các doanh nghiệp du lịch, quan hệ khách hàng và hệ thống các đại lý trong cả nước.

Tuy nhiên, ông Đức cũng thừa nhận rằng lợi thế này chỉ mang tính nhất thời, sẽ mất đi khi các doanh nghiệp lữ hành nước ngoài đã kinh doanh lâu năm tại Việt Nam./.