Hà Nội (TTXVN) - Sự chuẩn bị hội nhập khá chu đáo của bản thân ngành ngân hàng, nhất là khối các ngân hàng thương mại, cùng với lộ trình hội nhập dần dần đang làm giảm lo ngại cho các nhà quản lý, các chuyên gia và các doanh nghiệp ngân hàng trong cuộc đua mới khi Việt Nam đã gia nhập Tổ chức Thương mại thế giới (WTO). 

Cam kết mở cửa dịch vụ ngân hàng-tài chính cho phép ngân hàng 100% vốn nước ngoài được phép hoạt động và mở chi nhánh tại Việt Nam bắt đầu từ ngày 1/4/2007. Đây là mối lo lớn nhất của các ngân hàng trong nước vì khả năng tài chính, công nghệ thua kém ở mức độ cách biệt so với các ngân hàng, tổ chức tài chính nước ngoài. 

Tuy nhiên, trong vòng 5 năm đầu, từ khi Việt Nam chính thức gia nhập WTO, các chi nhánh này vẫn phải chịu hạn chế về huy động tiền gửi bằng VND từ thể nhân Việt Nam và không được mở chi nhánh phụ. Đối với việc mua cổ phần tại các ngân hàng Việt Nam thì cũng trong thời gian này, mức cổ phần bán cho nhà đầu tư nước ngoài vẫn được hạn chế không quá 30%.

Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam Phùng Khắc Kế nhận định rằng, lộ trình mở cửa như vậy một mặt sẽ tạo cơ hội cho các ngân hàng trong nước tăng vốn, tiếp thu kiến thức, kinh nghiệm, công nghệ quản lý hiện đại từ các ngân hàng nước ngoài và tiếp cận với thị trường quốc tế; mặt khác, đặt ra nhiều thách thức về cạnh tranh cho hệ thống ngân hàng trong nước.

Cũng theo ông Kế, những thách thức chủ yếu là sự tham gia ngày càng sâu rộng của ngân hàng nước ngoài khiến hệ thống ngân hàng trong nước phải đối mặt với nguy cơ mất dần lợi thế về dịch vụ ngân hàng bán lẻ (hiện chiếm 90% thị phần) và những rủi ro thị trường về giá, tỷ giá, lãi suất có thể bắt nguồn từ sự lan truyền các cuộc khủng hoảng kinh tế tài chính khu vực và thế giới.

Nhằm khắc phục một trong những nhược điểm của ngành ngân hàng về quy mô vốn còn khiêm tốn, vừa qua, Chính phủ đã công bố một thời hạn tăng vốn bắt buộc dành cho các ngân hàng và các tổ chức tài chính đến năm 2010. Theo đó, các ngân hàng thương mại cổ phần và liên doanh đến cuối năm 2008 phải đạt mức vốn tối thiểu 1.000 tỷ đồng và đến cuối năm 2010, tất cả các ngân hàng thương mại, ngoại trừ chi nhánh ngân hàng nước ngoài, phải có vốn tối thiểu là 3.000 tỷ đồng. Ngân hàng nào không thực hiện đúng lộ trình này sẽ chịu các biện pháp xử lý, kể cả thu hồi giấy phép hoạt động.

Về vấn đề này, theo ông Lê Đắc Sơn, Tổng giám đốc Ngân hàng Ngoài quốc doanh (VPBank) cho rằng, “đây là quyết định cần thiết trong điều kiện các ngân hàng Việt Nam có quy mô quá nhỏ và quy định bắt buộc này sẽ không phải là khó khăn đối với những ngân hàng đã có bề dày hoạt động trên 10 năm”. Ông cũng cho biết, đến cuối năm nay, sẽ có nhiều ngân hàng đạt mức vốn trên 1.000 tỷ đồng, chẳng hạn như VPBank, kế hoạch năm 2007 sẽ tăng vốn lên 2.200 tỷ đồng và đạt mốc 3.000 tỷ đồng vào năm 2008, tức là vượt trước 2 năm so với chỉ tiêu.

Cũng nằm trong những giải pháp để nâng cao sức cạnh tranh cho các ngân hàng, mới đây, Thủ tướng Chính phủ đã đồng ý cho ba ngân hàng thương mại quốc doanh lớn là Ngân hàng Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV), Ngân hàng Công thương Việt Nam (ICB), Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Việt Nam (Agribank) thực hiện cổ phần hóa theo hướng đạt các chỉ số lành mạnh tài chính theo chuẩn quốc tế vào cuối năm 2006 đối với BIDV, ICB và cuối năm 2007 đối với Agribank.

Đối với Ngân hàng Ngoại thương Việt Nam (VCB) và Ngân hàng Phát triển nhà đồng bằng sông Cửu Long, Thủ tướng yêu cầu hoàn tất việc cổ phần hóa trong năm 2007.

Về phần mình, các ngân hàng thương mại cũng đã và đang đẩy mạnh đầu tư để phát triển cơ sở vật chất, tăng cường mạng lưới hoạt động để tìm lợi thế cạnh tranh. Điển hình như Ngân hàng Thương mại cổ phần Sài Gòn Thương tín (Sacombank) trong mấy năm qua đã gấp rút xây dựng hệ thống bán lẻ với 150 điểm giao dịch trên khắp cả nước. Sắp tới, Sacombank sẽ nâng con số này lên 250 và tiến tới phát triển chi nhánh ở nước ngoài. 

Hay như Ngân hàng thương mại cổ phần Á Châu (ACB), với việc đầu tư khoảng 10 triệu USD cho thiết bị công nghệ, nên đến nay được coi là ngân hàng có hệ thống quản lý hiện đại nhất Việt Nam bởi tất cả 72 điểm giao dịch của ACB trên cả nước đã kết nối trực tuyến với hội sở, khách hàng được nhận thông tin số dư tài khoản qua điện thoại di động... 

Nhiều ngân hàng đã phát triển mạnh các loại hình dịch vụ như rút tiền, thanh toán, chuyển khoản qua máy ATM, thông báo số dư tài khoản qua điện thoại, chuyển tiền điện tử..., ngày càng hấp dẫn khách hàng.

Với những gì đang diễn ra hiện nay, “sau 10 năm nữa, quy mô thị trường ngân hàng sẽ lớn hơn rất nhiều, tỷ trọng của tổng tài sản hệ thống ngân hàng trong GDP sẽ nâng từ mức 90% hiện nay lên 120% đến 140%”, Phó Thống đốc Phùng Khắc Kế nhận định./.