Hà Nội (TTXVN) - Một khoản đầu tư trên 11.000 tỷ đồng dự kiến sẽ được rót
cho lĩnh vực bảo tồn và phát triển làng nghề ở Việt Nam từ nay đến năm 2020.
Bộ Nông Nghiệp và Phát triển Nông thôn được Chính phủ giao xây dựng chương trình
này, với mục tiêu phát triển 240 làng nghề mới, bảo tồn và phát triển trên 320
làng nghề truyền thống đang bị mai một, đồng thời kết hợp phát triển du lịch ở
114 làng nghề khác.
Đề thực hiện mục tiêu trên, theo Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn, việc
quy hoạch làng nghề sẽ được tiến hành đồng bộ với quy hoạch vùng nguyên liệu và
bảo vệ môi trường; phát triển làng nghề lồng ghép với các chương trình, dự án
phát triển kinh tế xã hội ở địa phương. Nhà nước sẽ hỗ trợ phần lớn kinh phí cho
khâu xây dựng cơ sở hạ tầng và xử lý các vấn đề môi trường tại các làng nghề;
đồng thời tăng cường các chính sách ưu đãi về thuê đất, khuyến khích công tác
đào tạo nghề và xúc tiến thương mại cho sản phẩm của các làng nghề.
Theo kết quả một cuộc điều tra do tổ chức JICA (Nhật Bản) phối hợp với Bộ Nông
nghiệp và Phát triển Nông thôn thực hiện, Việt Nam hiện có trên 2.000 làng nghề
truyền thống, trong đó có những làng đã hơn 100 năm tuổi. Phần lớn trong số này
đang phát triển các nghề thủ công truyền thống như mây, tre đan, dệt vải, thêu
ren, sản xuất đồ nội thất, sơn mài.
Thực tế cho thấy, nơi nào có làng nghề truyền thống, nơi đó kinh tế phát triển,
đời sống của người dân khá giả, thu nhập của người lao động tham gia ngành nghề
thường cao gấp 3-4 lần so với lao động nông nghiệp đơn thuần.Tỷ lệ hộ nghèo ở
khu vực có làng nghề thường thấp hơn nhiều so với tỷ lệ hộ nghèo bình quân trong
cả nước. Hàng năm, các làng nghề đóng góp cho kim ngạch xuất khẩu khoảng 600
triệu USD.
Trong bối cảnh khu vực nông thôn chiếm tới 73% dân số cả nước, đất canh tác ngày
càng bị thu hẹp do tốc độ công nghiệp hoá và đô thị hoá thì con số 11 triệu lao
động làm việc tại các làng nghề, chiếm khoảng 30% lực lượng lao động nông thôn,
càng mang nhiều ý nghĩa về kinh tế và xã hội. Có những làng nghề thường xuyên
thu hút trên 60% lao động của cả làng. Nhờ đó, tỷ lệ thời gian làm việc được sử
dụng của lao động trong độ tuổi ở khu vực nông thôn đạt khoảng 80%.
Bản thân các địa phương và Hiệp hội làng nghề Việt Nam cũng đang ngày càng nhận
thức rõ hơn về ý nghĩa kinh tế-xã hội của việc khôi phục và phát triển nghề
truyền thống. Phó Tổng Thư ký Hiệp hội, ông Lưu Duy Dần khẳng định, phát triển
làng nghề ở nông thôn có vai trò quan trọng trong xóa đói, giảm nghèo, giảm dần
sự cách biệt chênh lệch thu nhập giữa thành thị và thông thôn, đặc biệt là giảm
đáng kể tình trạng lao động ở nông thôn ra thành phố tìm việc làm.
Tuy nhiên, tính chất tự phát trong phần lớn các làng nghề hiện nay đang khiến
cộng đồng này gặp nhiều hạn chế về khả năng tổ chức quản lý, nguồn lực tài
chính, kiến thức về thị trường và về khoa học công nghệ. Bộ Nông nghiệp và Phát
triển Nông thôn đã chỉ ra nguyên nhân chính này như một khiếm khuyết cần được
khắc phục sớm để nâng cao tính cạnh tranh cho sản phẩm nghề truyền thống của
Việt Nam, giúp người làm nghề có thể sống ổn định và gìn giữ được những nét văn
hoá độc đáo chứa đựng trong mỗi sản phẩm, mỗi làng nghề./.