Hà Nội (TTXVN) - Từ 5 nước thành viên ban đầu, sau 40 năm (8/8/1967-8/8/2007), hiện ASEAN đã bao gồm cả 10 nước Đông Nam Á và trở thành một trong những tổ chức hợp tác khu vực thành công nhất trên thế giới, có vai trò quan trọng đối với hòa bình, ổn định, hợp tác, phát triển ở Đông Nam Á và trên thế giới.

ASEAN có diện tích hơn 4,5 triệu km2 với dân số khoảng 550 triệu người. Với những nỗ lực chung của các thành viên, hợp tác nội bộ ASEAN ngày càng gia tăng và đi vào chiều sâu trong tất cả các lĩnh vực trên cơ sở 2 nguyên tắc cơ bản đồng thuận và không can thiệp.

Về chính trị-an ninh, ASEAN tiếp tục giữ vững đoàn kết và thống nhất cũng như các nguyên tắc cơ bản của Hiệp hội. Mặc dù luôn gặp không ít khó khăn do chịu tác động của nhiều nhân tố từ bên trong và ngoài, nhưng ASEAN vẫn giữ được vai trò quan trọng đối với các vấn đề hòa bình, an ninh và phát triển ở khu vực.

ASEAN đang tích cực phát huy và thúc đẩy các bên đối thoại tham gia các cơ chế bảo đảm an ninh khu vực như Hiệp ước Thân thiện và Hợp tác ở Đông Nam Á (TAC), Tuyên bố của các bên liên quan về qui tắc ứng xử ở Biển Đông (DOC), Nghị định thư của Hiệp ước Khu vực Đông Nam Á không có hạt nhân (SEANWFZ), tiến trình Diễn đàn khu vực ASEAN (ARF).

Hợp tác về kinh tế-thương mại là lĩnh vực mà các nước ASEAN đều nỗ lực tham gia vì lợi ích riêng của mỗi nước cũng như vì sự thịnh vượng chung của khối. Ước tính, tổng GDP của các nước ASEAN vào khoảng hơn 800 tỷ USD và tổng kim ngạch xuất khẩu hàng năm của toàn khối đạt khoảng 1.000 tỷ USD. ASEAN đang hướng tới mục tiêu xây dựng Cộng đồng Kinh tế ASEAN (AEC) và tập trung triển khai Hiệp định khung về các lĩnh vực ưu tiên hội nhập; tăng cường các cơ chế thực thi cam kết và giải quyết tranh chấp.

ASEAN cũng tiếp tục đẩy mạnh thực hiện các chương trình-dự án hiện có như Hợp tác dịch vụ (AFAS), Hợp tác Công nghiệp (AICO), e-ASEAN, mạng lưới điện-khí đốt ASEAN, tuyến đường bộ xuyên Á, đường sẳt Xinhgapo-Côn Minh, Tiểu vùng Mê Công.

Hiện nay, ASEAN đang tập trung mọi nỗ lực hợp tác nhằm mục tiêu xây dựng Cộng đồng ASEAN vào năm 2015.

Đến nay, ASEAN đã cơ bản hoàn tất các khuôn khổ quan hệ đối tác chiến lược hoặc toàn diện cũng như các kế hoạch hành động cụ thể với hầu hết các bên đối thoại, thông qua việc ký kết hoặc thông qua nhiều văn kiện khác nhau. ASEAN ngày nay đã trở thành đối tác quan trọng và toàn diện của các cường quốc và trung tâm kinh tế thế giới.

Qua 40 năm tồn tại và phát triển, ASEAN đã tạo dựng được một bản sắc riêng, không hòa trộn và được cộng đồng quốc tế thừa nhận. ASEAN đã chứng minh được sức sống, khả năng tồn tại, hợp tác và phát triển./.